Odbor za ekonomiju, finansije i budžet podržao preporuke DRI iz Izvještaja o reviziji Predloga zakona o završnom računu Budžeta Crne Gore za 2022. godinu i Godišnjeg izvještaja DRI za period oktobar 2022 - oktobar 2023. godine

Podgorica, 15. decembar 2023. godine – Predstavnici Državne revizorske institucije, predsjedavajući Senatom Nikola N. Kovačević, senatori Zoran Jelić, dr Milan Dabović i dr Branislav Radulović i sekretarka Institucije, Dobrila Glomazić učestvovali su na petoj sjednici Odbora za ekonomiju, finansije i budžet na kojoj je razmatran Izvještaj o reviziji Predloga zakona o završnom računu Budžeta Crne Gore za 2022. godinu i Godišnji izvještaj o izvršenim revizijama i aktivnostima DRI za period oktobar 2022 - oktobar 2023. godine.

U uvodnom izlaganju, Predsjedavajući Senatom je upoznao Odbor za ekonomiju, finansije i budžet sa nalazima i preporukama iz 41 izvještaja o reviziji, koji su sadržani u Godišnjem izvještaju DRI za period oktobar 2022 - oktobar 2023. godine. Predsjedavajući Senatom je istakao da je u odnosu na prethodni izvještajni period, ostvareno povećanje broja revizija za oko 15 odsto i 50 odsto povećanja broja kontrolisanih revizorskih preporuka. Od 998 ukupno kontrolisanih preporuka datih u reviziji Predloga zakona o završnom računu budžeta Crne Gore za 2021. godinu, 43 pojedinačna izvještaja o reviziji i tri kontrolne revizije, 434 preporuke su realizovane, 184 djelimično realizovane, 116 preporuka je u fazi realizacije, 174 nije realizovano, za 71 preporuku se nije mogao utvrditi status, dok je za 19 preporuka ocijenjeno da nijesu primjenljive.

Pored aktivnosti na revizijama, predsjedavajući Senatom je istakao rezultate koje je DRI ostvarila na planu realizacije strateških ciljeva i prioriteta – ostvarena pozitivna ocjena u Izvještaju Evropske komisije o Crnoj Gori za 2023. godinu, kojom se konstatatuje napredak u oblasti praćenja implementacije revizorskih preporuka, sprovođenja revizije uspjeha i paralelnih revizija, kao i zakonska utemeljenost funkcionalne, operativne i finansijske nezavisnosti;  ostvarena stopostotna realizacija obaveza iz Programa pristupanja Crne Gore Evropskoj uniji u 2023. godini; realizovane obaveze iz Plana za ispunjavanje obaveza iz Protokola o saradnji sa Skupštinom; sprovedena je međunarodna ocjena poštovanja principa nezavisnosti Institucije od strane INTOSAI Razvojne inicijative u odnosu na pravnu tekovinu EU, u kojoj je konstatovano kršenje dva principa međunarodne deklaracije o nezavisnosti VRI u pogledu imenovanja predsjednika i petog člana Senata DRI; povećan broj međunarodnih aktivnosti posebno na sprovođenju paralelnih revizija i osnažena saradnja sa civilnim sektorom u postupku predlaganja revizija za Godišnji plan revizije.

Predsjedavajući Senatom je saopštio da je Državnoj revizorskoj instituciji potrebna podrška matičnog Odbora u pogledu obezbjeđivanja odgovarajućeg poslovnog prostora DRI, imajući u vidu činjenicu da nijesu preduzete aktivnosti na rješavanju ovog pitanja nakon godinu dana od kupovine poslovnog prostora od strane Vlade Crne Gore. Pored navedenog, podrška Odbora je potrebna za izbor petog člana Senata i predsjednika Senata DRI, s obzirom da je mjesto petog člana Senata upražnjeno već više od tri godine i predsjednika više od godinu dana. „U narednom periodu, poseban fokus treba dati na održavanju većeg broja kontrolnih i konsultativnih saslušanja u skupštinskim odborima povodom izvještaja o reviziji, kao i na praćenju sprovođenja preporuka od strane Skupštine, što je ujedno konstatovano u posljednjem Izvještaju EK o Crnoj Gori za 2023. godinu u okviru Pregovaračkog poglavlja 32 Finansijski nadzor“, zaključio je predsjedavajući Senatom.

Senator dr Milan Dabović prezentovao je ključne nalaze iz revizije Predloga zakona o završnom računu Budžeta Crne Gore za 2022. godinu.

Senator dr Dabović je naveo da u skladu sa nalazima revizije, DRI je evidentirala grešku u iznosu od 20,359 miliona eura. Predmetna greška je prožimajuća koja zajedno sa prožimajućim efektom iznosi 26,35 milliona eura i tako utvrđena nalazi se u dijelu graničnih vrijednosti između 26 i 28 miliona eura  a to je granica u kojoj se iskazuje pozitivno mišljenje sa skretanjem pažnje, saopštio je senator dr Dabović.

Kada je u pitanju revizija pravilnosti, kako navodi dr Dabović, DRI je iskazala negativno mišljenje a jedan od glavnih razloga je što je Predlog zakona o završnom računu budžeta za 2022.godinu usvojen bez poreskog završnog računa. Još jedan od razloga zbog kojeg je izrečeno negativno mišljene na reviziju jeste taj što se ne primjenjuje evidencija imovine u skladu sa Zakonom.

Senator Zoran Jelić prezentovao je nalaze revizija lokalnih samouprava i javnih preduzeća i istakao da su utvrđene velike slabosti i to u dijelu: planiranje budžeta; naplata sopstvenih prihoda – gdje je DRI iskazala mišljenje da sve lokalne samouprave ne naplaćuju kvalitetno svoje sopstvene prihode i taj sistem nije u dovoljnoj mjeri efikasan; imenovanje visoko-rukovodnog kadra. Slabosti su takođe uočene, kako navodi senator Jelić,  u okviru upravljanja unutrašnjim finansijskim kontrolama; evidenciji državne imovine; javne nabavke; a naročito u oblasti zapošljavanja u lokalnim samoupravama. Karakteristično je da DRI u oblasti zapošljavanja u svim opštinama nailazi na nepravilnosti oko angažovanja novozaposlenih po ugovor o privremenim i povremenim poslovima i zloupotrebom ugovora o djelu za obavljanje poslova iz redovne nadležnosti opština što nije u skladu sa Zakonom.

Senator dr Branislav Radulović prezentovao je prisutnima revizije uspjeha, paralelne revizije i IT revizije. U skladu sa Srednjoročnim planom revizije uspjeha Državne revizorske institucije Crne Gore za period 2020 – 2024. godine, urađen je veći broj revizija sa 52 preporuke. Senator dr Radulović skrenuo je pažnju na revizije uspjeha „Uspješnost sprovođenja politike rodne ravnopravnosti u Crnoj Gori“ - u kojoj je utvrđeno da postoje ozbiljni problemi u uspješnosti sprovođenja rodnog odgovornog budžetiranja, kao i reviziju uspjeha „Upravljanje registrom nepokretnosti državne imovine“ – utvrđeno je da evidencija koju vode državni organi nije bila potpuna, nema procjene imovine, zahtjeva izmjenu Zakona o računovodstvu u javnom sektoru, nije uspostavljen elektonski sistem kako je propisno Zakonom. Senator dr Radulović je saopštio da je DRI izvršila i 2 IT revizije i to reviziju elektronskog servisa eNaručivanje i reviziju Integralnog zdravstvenog informacionog sistema (IZIS) – segment: Zakazivanje ljekarskih pregleda kroz zdravstveni sistem.

U odnosu na nalaze i preporuke DRI, Odbor je odlučio da predloži Skupštini da, povodom razmatranja predloga navedenog zakona i izvještaja DRI, donese zaključak kojim se podržavaju nalazi i preporuke DRI.